Chuyên Mục Trẻ sơ sinh

Trẻ sơ sinh bị táo bón – Nguyên nhân và cách chữa cho bé

Ngày 22 Tháng Tám, 2020

Trẻ sơ sinh bị táo bón phải làm sao? Tốt nhất mẹ nên cho bé bú nhiều, xoa bóp nhẹ nhàng vùng bụng, cho trẻ uống nhiều nước… Nhằm kích thích nhu động ruột và bài tiết.

Triệu chứng trẻ sơ sinh bị táo bón

Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ thường đại tiện 1-2 lần một ngày. Trẻ không đại tiện, nhưng tình trạng sức khoẻ của bé vẫn tốt, có khả năng trẻ bị táo bón thông thường. Tuy nhiên, nếu trẻ xuất hiện hiện tượng đầy hơi, đau bụng, nôn… Thì nên đến bệnh viện để kiểm tra. Các triệu chứng táo bón ở trẻ sơ sinh chia làm 2 loại sau:

Triệu chứng ở phân su

Nếu sau khi sinh 24h không thấy phân su, thì nên nghi ngờ liệu có bị tắc nghẽn phân do dị tật bẩm sinh đường tiêu hóa hay không.

Đại tiện bất thông thường

Một số bé sau khi sinh không lâu, đại tiện không thuận lợi. Phải 1-2 ngày hoặc 3-4 ngày mới đi 1 lần, phân bài tiết bị cứng. Trẻ khóc không ngừng khi đại tiện. Vì phân cứng, mỗi khi đại tiện khá khó khăn, sẽ khiến bé sợ hãi, sợ đi đại tiện, dẫn đến một vòng luẩn quẩn.

Nếu bé bị táo bón trong một thời gian dài, sẽ xuất hiện các triệu chứng như chán ăn, trướng bụng và thậm chí đau bụng, chóng mặt, ngủ không yên, nghiêm trọng hơn xuất hiện các triệu chứng như bệnh trĩ hoặc chảy máu hậu môn…

Cách chẩn đoán trẻ sơ sinh bị táo bón

Tần suất bài tiết của mỗi bé là không giống nhau. Một số bé có thể đại tiện nhiều lần trong ngày, trong khi những bé khác có thể vài ngày mới 1 lần. Chỉ cần tính chất và số lượng đại tiện bình thường, trẻ ăn ngon, thể trạng và cân nặng tăng trưởng… Không có gì bất thường, thì không cần phải lo lắng.

Đặc biệt đối với trẻ bú sữa mẹ, có sự khác biệt về hình dạng phân và sự đều đặn đại tiện. Cho dù khoảng thời gian giữa 2 lần đại tiện như thế nào, chỉ cần quá trình đại tiện không cần dùng đến toàn bộ sức lực của cơ thể, tính chất phân không khô thì được coi là bình thường. Đừng coi khoảng thời gian giữa 2 lần đại tiện là tiêu chuẩn để chẩn đoán táo bón.

Nếu như trẻ xuất hiện những tình trạng dưới đây, cha mẹ nên nghĩ đến táo bón:

  1. Đại tiện số lượng ít, khô táo.
  2. Đại tiện khó khăn, thậm chí lòi trĩ.
  3. Giảm ăn uống.
  4. Bụng chướng, đau.

Nguyên nhân khiến trẻ sơ sinh bị táo bón

Táo bón ở trẻ em là một tình trạng phổ biến, có rất nhiều lý do. Nói chung có thể được chia thành hai loại lớn, một là táo bón chức năng. Loại táo bón này có thể được chữa khỏi sau khi chăm sóc thông thường. Loại táo bón khác gây ra bởi dị tật đường ruột bẩm sinh. Loại táo bón này không thể được chữa khỏi thông qua chăm thông thường, cần phải trải qua điều trị bằng phẫu thuật. Phần lớn trẻ sơ sinh bị táo bón là táo bón chức năng.

Trẻ sơ sinh bị táo bón chức năng

1. Cho trẻ ăn ngoài: sữa bò sau khi tiêu hoá tạo ra nhiều canxi, có thể gây ra phân khô và táo bón.

2. Lượng sữa không đủ: Nếu trẻ ăn ít sữa, nôn tương đối nhiều hoặc trẻ nhỏ ăn bằng cách bổ sung dịch có thể tạm thời gây ra hiện tượng táo bón. Ngoài ra, lớp cơ tiêu hóa ở trẻ sơ sinh chưa được phát triển đầy đủ, có thể dễ dàng gây táo bón kèm theo nôn mửa. Miễn là trẻ không giảm cân, nôn và táo bón là hiện tượng bình thường.  

3. Chế độ ăn uống không tốt của mẹ: Thức ăn mà mẹ ăn ảnh hưởng rất lớn đến bé, thức ăn cay sẽ gây khó tiêu cho bé.  

4. Yếu tố tinh thần: trẻ bị kích thích tinh thần đột ngột, hoặc thay đổi đột ngột về môi trường và thói quen sinh hoạt cũng có thể gây táo bón ngắn hạn.

Dị tật đường ruột ở trẻ sơ sinh gây táo bón

  1. Bệnh ngoại khoa: các dị tật có thể xảy ra bao gồm viêm đường ruột, hẹp đường ruột, dị tật đường ruột, megacolon bẩm sinh, hậu môn bẩm sinh, tật nứt đốt sống, viêm màng não, chèn ép khối u của dây thần kinh cauda… thường đi kèm với nôn mửa nghiêm trọng và trướng bụng, cần chẩn đoán và điều trị kịp thời.
  2. Bệnh khác: Một số bệnh có thể gây táo bón như hẹp hậu môn hoặc yếu cơ bẩm sinh.

Cách chữa trẻ sơ sinh bị táo bón

Trẻ sơ sinh bị táo bón phải làm sao? Mọi người có thể áp dụng một số cách sau:

1. Cho trẻ bú càng nhiều càng tốt: bởi vì trẻ ít bú sữa mẹ có khả năng bị táo bón.

2. Xoa bóp bụng phù hợp: xoa bóp bụng dưới bên trái, nếu chạm vào vật nào đó, nhẹ nhàng xoa bóp từ trên xuống dưới để thúc đẩy phân đi xuống.

3. Massage đúng cách lỗ hậu môn của trẻ: sử dụng nước ấm để kích thích hậu môn, hoặc nhẹ nhàng xoa bóp hậu môn bằng ngón tay để thông đại tiện. Như vậy có thể gây phản xạ sinh lý và thúc đẩy đại tiện cho bé.

4. Kiên trì tập thể dục thụ động: bố mẹ nên kiên trì tập vận động cho trẻ, làm tăng lực cho cơ bụng, có lợi cho việc bài tiết.

5. Tập thể dục nhiều hơn: đối với những em bé thường nằm thẳng (đặc biệt là một số trẻ bình thường đủ tháng), khuyến nghị cha mẹ mỗi ngày tốt nhất nên tập thể dục 3 lần cho trẻ, luyện quay đầu, có thể làm gia tăng nhu động đường ruột.

6. Cho trẻ uống nhiều nước: bình thường chú ý cho trẻ uống nhiều nước, kích thích nhu động ruột, có lợi cho việc bài tiết phân của trẻ.

7. Điều trị Đông y: thuốc Đông y thanh nhiệt giải độc, ôn trường thông tiện dùng với liều lượng thích hợp (cần có sự chỉ đạo của bác sĩ).

8. Thông tiện ngoài: thông tiện bằng đặt thuốc, bơm glycerin enema, thanh xà phòng nhỏ,… Đồng thời rèn luyện thói quen đại tiện cho trẻ. Tuy nhiên, phương pháp thông tiện ngoài này không thể dùng thường xuyên, tránh bé khỏi bị lệ thuộc, chỉ được sử dụng khi bé bị táo bón nặng

(1) Phương pháp xoa bóp thông tiện: khép 4 ngón tay của bàn tay phải lại, ấn vào rốn của bé từ từ nhẹ nhàng xoa bóp. Như vậy không chỉ giúp thông đại tiện mà còn giúp tiêu hoá tốt.

(2) Phương pháp thông tiện bằng xà phòng: dùng miếng xà phòng cắt thành hình cây bút, miếng xà phòng có chiều dài hơn 3cm, làm ướt nó bằng nước, sau đó đưa vào hậu môn của trẻ, có thể kích thích thành ruột và gây đại tiện.

(3) Phương pháp thông tiện bơm glycerin enema: Tiêm glycerin vào hậu môn của trẻ, dung dịch thuốc đóng vai trò kích thích nhu động ruột và làm mềm phân, đạt hiệu quả thông tiện tốt nhất. Nhưng không nên quá lạm dụng phương pháp này. 

(4) Phương pháp thông tiện bằng đặt thuốc: rửa tay sạch sẽ, sau đó mở giấy gói thuốc glycerin hình đạn ra, từ từ đưa vào hậu môn của bé, sau đó ấn nhẹ vào hậu môn. Đợi glycerin tan chảy hoàn toàn, có thể đi đại tiện trở lại.

Trẻ bị táo bón nên ăn gì? 

Khi trẻ sơ sinh bị táo bón nên tìm hiểu rõ nguyên nhân gây bệnh, vì các triệu chứng táo bón khác nhau sẽ có các phương pháp giải quyết khác nhau.  

Đối với trẻ bú mẹ, nếu như ăn quá ít, sau khi tiêu hoá chất dư thừa sẽ ít, từ đó dẫn đến táo bón. Các bà mẹ có thể tăng lượng sữa cho con bú. Đối với trẻ ăn ngoài và ăn hỗn hợp, có thể cho bé uống nhiều nước ấm, kích thích nhu động ruột, có tác dụng nhất định.

Đọc toàn bộ bài viết
Tải Ứng Dụng MammyKids Miễn Phí